Prachatai Podcast

SuisseSecrets: เปิดความลับธนาคารสวิส พบนักธุรกิจ ข้าราชการ และคนมีประวัติในไทย | อ่านให้ฟัง

งานข่าวสืบสวนสอบสวนข้ามชาติจาก 39 ประเทศทั่วโลกพบผู้นำเผด็จการ ผู้ฉ้อราษฎร์บังหลวง สายลับ ท่อน้ำเลี้ยงมาเฟีย ไปจนถึงผู้มีประวัติละเมิดสิทธิมนุษยชน มีบัญชีในธนาคารสวิตเซอร์แลนด์ ที่ๆ มีกฎหมายรักษาความลับทางธนาคารเข้มงวด สำหรับไทย พบนักธุรกิจชั้นนำ อดีตข้าราชการ ต่างชาติที่เคยถูกตั้งคำถามเรื่องการเลี่ยงภาษี

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2022/02/97343

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

ความฝันภายใต้ดวงอาทิตย์ของบัณฑิต อาร์ณีญาญ์ | อ่านให้ฟัง

ฉันพบลุงครั้งแรกในศาลทหาร ชายชราผมสีดอกเลาตัดสั้นเรียบแปล้ เสื้อเชิ้ตแขนยาวสีขาว กางเกงขากระบอกสีดำ และสะพายย่ามสีขาว ย่ามวิเศษที่ล้วงออกมาเมื่อไหร่มักเจอหนังสือยกชุดสี่เล่มของลุงที่ลดจาก 900 บาทเหลือ 200 บาทก็ยังไม่มีใครซื้อ

วันนั้นฉันและเพื่อนได้รับหนังสือมาฟรีคนละชุด เราไปนั่งคุยกันต่อที่ธรรมศาสตร์ท่าพระจันทร์ ลุงตัวจริงก็มีส่วนคล้ายกับหนังสือที่ฉันอ่าน แต่วันนั้นฉันได้เห็นความดื้อดึงบางอย่างในตัวลุง ฉันไม่ได้มองว่าเป็นข้อเสียไปทั้งหมด แต่คิดว่าถ้าลุงไม่ดื้อลุงก็คงไม่เป็นอย่างทุกวันนี้ อาจจะไม่โดนข้อหา 112 อาจจะไม่ต้องแยกทางกับครอบครัว แล้วก็อาจจะไม่ได้เขียนหนังสือ และถ้าเป็นแบบนั้นฉันคงรู้สึกเสียดาย

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://freedom.ilaw.or.th/112theseriesBandit

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

นิธิ เอียวศรีวงศ์: วัฒนธรรมเผด็จการไทย (1) | อ่านให้ฟัง

รัฐไทยอยู่กับระบอบเผด็จการในรูปแบบต่างๆ มานาน แม้ว่ามีความพยายามในศตวรรษที่ 20 ที่จะออกจากรูปแบบเผด็จการหลายครั้ง แต่ก็ไม่มีผลอย่างยั่งยืนสักครั้ง ในที่สุดเผด็จการโดยตรงหรือซ่อนรูปก็กลับมาครอบงำรัฐใหม่อีกทุกทีไป

ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น คงไม่ผิดที่จะพูดอย่างที่พูดกันอยู่เสมอว่า องค์กรและสถาบันสำคัญทางสังคม-การเมืองของไทย เช่น กองทัพ, ทุน, สถาบันพระมหากษัตริย์, สถาบันและระบบการศึกษา, องค์กรทางศาสนาและวัฒนธรรม ไม่ยอมขยับปรับเปลี่ยนไปสู่ระบอบปกครองอย่างอื่น นอกจากเผด็จการในรูปต่างๆ

แต่ความเหนียวแน่นคงทนของเผด็จการในรัฐ (และสังคม) ไทย ทำให้อดคิดไม่ได้ว่า มันน่าจะมีอะไรที่ “ลึก” กว่าปัจจัยต่างๆ ที่กล่าวแล้ว อย่างน้อยก็เพราะทั้งหมดเหล่านั้นล้วนเป็นปัจจัยภายนอกความเป็นมนุษย์ของคนไทย สิ่งที่ควบคู่กันไปกับพฤติกรรมของสถาบันและองค์กรดังกล่าวแล้ว คือวัฒนธรรมไทย (โลกทัศน์และระบบความสัมพันธ์ทางสังคมแบบไทย) ต่างหาก ซึ่งเป็นพื้นฐานอันเอื้ออำนวยให้ระบอบเผด็จการงอกงามอย่างไม่เสื่อมคลาย

พูดให้ง่ายกว่านั้นก็คือ คนไทยเองหรือวัฒนธรรมไทยเองนั่นแหละ มีส่วนอยู่ไม่น้อยที่ช่วยอุดหนุนให้ระบอบเผด็จการยืนยงอยู่ในสังคมไทยมาอย่างยาวนาน

ด้วยเหตุดังนั้น ผมจึงอยากจะวิเคราะห์วัฒนธรรมไทย เท่าที่ผมมีความสามารถ แต่ก็วิเคราะห์เฉพาะในส่วนที่เกื้อหนุนให้ระบอบเผด็จการดำรงอยู่ได้อย่างคงทนในประเทศนี้

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2021/12/96206

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

ไม่ใช่เพื่อผลกำไร ทำไมประชาธิปไตยต้องการมนุษยศาสตร์ | Ep.7 WanderingBook x Prachatai

เพราะการเรียนไม่ควรมุ่งตอบโจทย์ทางเศรษฐกิจเพียงอย่างเดียว หากควรเป็นการเติมเต็มศักยภาพของมนุษย์ เรียนรู้การอยู่ร่วมกับความหลากหลายในฐานะพลเมืองโลก

มาร์ทา นุสบาม ผู้เขียนหนังสือเล่มนี้ไม่ได้ปฏิเสธการเรียนการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี แต่จำเป็นต้องมีมนุษยศาสตร์และศิลปะควบคู่กันเพื่อบรรลุเป้าหมายข้างต้น

คุยกับ อาจารย์เหมือนมาด มุกข์ประดิษฐ์ จากสาขาปรัชญา คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ถึงแรงผลักดันที่ทำให้เธอแปลหนังสือเล่มนี้ ในฐานะที่เธอสอนปรัชญาซึ่งเป็นสาขาหนึ่งของมนุษยศาสตร์ ปรัชญาคือความจำเป็น

เพราะมันเชิญชวนให้เราตั้งคำถาม ซึ่งน่าจะเป็นเรื่องสำคัญยิ่งในสังคมที่ห้ามตั้งคำถาม

ติดตาม WanderingBook ได้ที่: https://www.facebook.com/NokPanejorn

ทางออกของประเทศคือการสร้างกติกาการแข่งขันที่เป็นธรรม และร่วมกันเขียนรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ | อ่านให้ฟัง

การแก้ไขรัฐธรรมนูญ โดย “ยกเลิกมาตรา 272 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 แต่มิให้มีผลเปลี่ยนแปลงต่อการเลือกนายกรัฐมนตรีที่ได้ดำเนินการไปแล้วก่อน” จึงเป็นประตูทางออกที่จะก้าวไปสู่การแก้ปัญหาที่ประเทศชาติกำลังเผชิญอยู่ แม้อุปสรรคสำคัญคือสมาชิกวุฒิสภาที่จะไม่เห็นด้วย แต่การแก้ไขต้องการเสียงสนับสนุนของวุฒิสมาชิก 84 เสียงก็ยังมีโอกาสเป็นไปได้ ทั้งนี้เพื่อกอบกู้ภาพพจน์ ความเชื่อมั่นให้กลับคืนมาสู่สถาบันวุฒิสภา การเคลื่อนไหวแสดงพลังของประชาชน สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคการเมือง เพื่อให้วุฒิสมาชิกเห็นแก่ประโยชน์ของประเทศชาติเปิดทางสู่การปฏิรูป และความสงบสุขของสังคมน่าจะปลุกเร้าสำนึกของวุฒิสมาชิกที่จะได้มีโอกาสทำหน้าที่ตอบแทนต่อประชาชนสักครั้งในชีวิตหนึ่งของการเป็นวุฒิสมาชิกได้

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2021/11/96173

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

อรรถจักร์ สัตยานุรักษ์: “ดูหมิ่นและด้อยค่า” ประชาชน | อ่านให้ฟัง

นายกรัฐมนตรีและกลไกอำนาจรัฐ (โดยเฉพาะกลุ่มเจ้าหน้าที่ตำรวจที่ทำหน้าที่ปราบปราม/จับกุมประชาชนที่ชุมนุมตามสิทธิพลเมืองของระบอบประชาธิปไตยที่โลก/ประเทศทั่วไปได้ตระหนักและยอมรับ) ได้กระทำการ “ดูหมิ่นและด้อยค่า” ประชาชนพลเมืองอย่างถึงที่สุด

ตำรวจชุดควบคุมฝูงชนยิงกระสุนยางในระดับที่ไม่สมควร หรือกระชากลากพลเมืองอย่างไม่ปราณีปราศรัยไม่ได้รับการลงโทษเพราะได้รับคำสั่งเพียงแค่ว่าจัดการให้ทุกอย่างสงบลงได้ คนที่สั่งไม่ได้ตระหนักและยอมรับใน “ศักดิ์ศรี”ของความเป็นประชาชนพลเมืองเลยแม้แต่น้อย

อรรถจักร์ สัตยานุรักษ์: “ดูหมิ่นและด้อยค่า” ประชาชน อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2021/12/96399

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

ถอดรหัสคดีฆาตกรรมคนพิการรุนแรง มีอะไรมากกว่าข่าวสลด | อ่านให้ฟัง

หากย้อนกลับไป จะพบว่านี่ไม่ใช่ข่าวเศร้าสลดข่าวแรก ในช่วงเดือนกันยายนปีนี้ที่จังหวัดลำปาง ก็เกิดเหตุลูกชายใช้มีดแทงแม่ซึ่งเป็นผู้ป่วยติดเตียงจนเสียชีวิต เนื่องจากความเครียดเมื่อต้องดูแล อย่างไรก็ดี แม้สังคมส่วนหนึ่งจะเห็นใจและเห็นถึงปัญหาความเครียดของผู้ดูแล แต่อีกด้านก็ยังมองว่า การฆ่านั้นบาปกรรมหรือไม่ก็มองว่าพ่อแม่ป่วยแค่นี้ทำไมดูแลไม่ได้ กระทั่งมองว่าเป็นลูกอกตัญญู

ประเทศไทยมีคนพิการรุนแรงกว่าแสนคนและมีผู้ช่วยคนพิการ (Personal Asisstance-พีเอ) ที่ได้การรับรองจากรัฐทั้งหมด 539 คน ภายใต้จำนวนที่ต่างกันขนาดนี้ ทำให้คนพิการจำนวนมากเข้าไม่ถึงสิทธิในการได้รับบริการผู้ช่วยคนพิการ คนในครอบครัวจึงต้องผันตัวเองกลายเป็นผู้ดูแล ซึ่งเป็นงานที่เสมือนว่าจะไม่มีวันจบสิ้น

ภาระหน้าที่ที่พ่วงมากับสิทธิที่ขาดหายไปและงานใหม่ที่เพิ่มขึ้นไม่ได้หนักหนาเฉพาะแค่เรื่องการใช้แรงกาย เศรษฐกิจครัวเรือนที่เริ่มฝืดเคืองจากการสูญเสียรายได้ ความเหน็ดเหนื่อยจากหน้าที่ที่ไม่มีวันหมดและความเครียดที่เกิดขึ้นเท่านั้น แต่การดูแลคนรักโดยผู้ดูแลที่เป็นคนในครอบครัวกลายเป็นเรื่องต้องคิดหนักเมื่อรวมถึงเงินค่ารักษาพยาบาล อุปกรณ์ เตียง วีลแชร์ แพมเพิร์สรวมทั้งความเครียดจากการดูแลผู้ป่วยติดเตียง การจัดการแผลกดทับและจัดการอุจจาระ ปัสสาวะ

ถอดรหัสคดีฆาตกรรมคนพิการรุนแรง มีอะไรมากกว่าข่าวสลด อ่านทั้งหมดได้ที่: https://thisable.me/content/2021/10/777

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน

ทุน วัง คลัง (ศักดิ)นา ประวัติศาสตร์ความเหลื่อมล้ำของสังคมไทย | WanderingBook x Prachatai

อภิชาต สถิตนิรามัย หนึ่งในผู้เขียน 'ทุน วัง คลัง (ศักดิ) นา : สมรภูมิเศรษฐกิจการเมืองไทย กับประชาธิปไตยที่ไม่ลงหลักปักฐาน' เล่าให้ฟังถึงเนื้อหาของหนังสือเล่มนี้

เขาบอกว่าด้านหนึ่งหนังสือเล่มนี้คือการอธิบายความเป็นมาของประวัติศาสตร์ความเหลื่อมล้ำในสังคมไทย มันเริ่มต้นจากสนธิสัญญาเบาว์ริ่งและการปฏิรูปการปกครองในยุครัชกาลที่ 5 ที่ผลักให้ไทยเข้าสู่ระบบทุนนิยม

ประวัติศาสตร์ฉบับทางการบอกว่าสยามคือเหยื่อหรือลูกแกะ แต่อภิชาติชวนวิเคราะห์ปัจจัยทางเศรษฐกิจที่ทำให้เห็นว่าชนชั้นนำสยามเองก็เสาะแสวงหาและสะสมความมั่งคั่งจากโอกาสนี้ เป็นจุดเริ่มต้นของความเหลื่อมล้ำที่ดำรงอยู่ถึงปัจจุบัน

และการต่อสู้ทางการเมืองหลังเปลี่ยนแปลงการปกครองก็คือความพยายามรักษาความเหลื่อมล้ำของชนชั้นนำไทยเอาไว้นั่นเอง

อ่านได้ที่: https://prachatai.com/journal/2021/12/96215

ติดตาม WanderingBook ได้ที่: https://www.facebook.com/NokPanejorn

 

ประชาธิปไตยจะหดแคบ อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขจะขยายพื้นที่ [Full Version]

“อันนี้อาจพูดง่ายๆ ว่าประชาธิปไตยก็จะเรียวแคบลง อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขก็จะขยายมากขึ้น แม้จะเป็นความเห็นของผมแต่มันพิสูจน์ได้จากตัวบทกฎหมายที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน เมื่อมีความเปลี่ยนแปลงมันจึงเป็นไปไม่ได้ที่จะกดคนที่ไม่เห็นด้วยไว้แล้วบอกให้เขาไม่ส่งเสียงเลย เขาต้องการให้พื้นที่ฝั่งประชาธิปไตยขยับกลับมาให้ได้ดุลยภาพกัน ปัญหาคือแค่ไหนเป็นดุลยภาพ ตอนนี้ผมคิดว่ามองต่างกันเลย”

บทสนทนาระหว่าง ‘ประชาไท’ กับวรเจตน์ ภาคีรัตน์ จากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ชิ้นนี้เกิดขึ้นในวันที่ 3 ธันวาคม เขาใช้เวลาวิเคราะห์คำวินิจฉัยเกือบ 3 ชั่วโมง ซึ่งนำไปสู่ข้อสรุปที่ว่าข้อเสนอปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ทั้ง 10 ข้อสามารถถกเถียงกันได้ว่าเหมาะสมหรือไม่ แต่มันยังอยู่ในกรอบการสิทธิเสรีภาพในการแสดงออก ไม่ใช่การล้มล้างการปกครอง

นอกจากนี้ วรเจตน์ ยังกล่าวด้วยว่าปัญหาของคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญครั้งนี้คือการไม่ระบุว่าอะไรคือองค์ประกอบสำคัญของ ‘ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข’ ส่งผลให้เกิดความคลุมเครือและลิดรอนสิทธิเสรีภาพในการกล่าวถึงสถาบันกษัตริย์ในวันข้างหน้า ทั้งยังเป็นการยืนยันว่าพระราชอำนาจเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญตั้งแต่ใช้รัฐธรรมนูญปี 2560 ซึ่งทำให้ ‘อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข’ ขยายพื้นที่มากขึ้น และ ‘ประชาธิปไตย’ หดแคบลง

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2021/12/96391

#ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

ครบรอบ 1 ปี ม็อบคนพิการ 10 ธันวา ชี้ข้อเสนอไม่คืบหน้า-ปัญหาอยู่เหมือนเดิม | อ่านให้ฟัง

"รัฐหลอกประชาชนหรือเปล่าที่บอกว่าคนพิการมีสิทธินู่น สิทธินี่ อีกทั้งเรื่องการทำงานตาม พ.ร.บ.ส่งเสริมฯ ที่พบว่าความเป็นจริงคนพิการเข้าไม่ถึง วุฒิไม่มี บางคนไม่ต้องทำงานแล้วได้เงิน หลายคนเจอความเหลื่อมล้ำและการเอาเปรียบคนพิการเกิดขึ้น ทำไมหน่วยงานรัฐถึงไม่เคยเจอ เขาจึงต้องการปฏิรูปโครงสร้าง กระจายอำนาจไปยังหน่วยงานท้องถิ่น ไม่ใช่งบไปลงแต่ที่สมาคมจนเกิดความเหลื่อมล้ำและกระทบการดำรงชีวิตของคนพิการ"

สุดท้ายถ้าจะฝากอะไร ผมคงไม่ฝากไปถึงรัฐบาล แต่อยากฝากไปถึงผู้นำคนพิการและคนพิการมากกว่าว่า ถ้าอยากจะเห็นการเปลี่ยนแปลง คนพิการเราเองควรจะเป็นปากเป็นเสียง เพราะเราเองที่เป็นเจ้าของปัญหา รัฐไม่มีทางรู้ว่าคนพิการรู้สึกอย่างไร เขารู้แค่ว่า ให้ตังค์แล้ว ให้ประโยชน์แล้ว มีกฎหมายแล้วก็จบ ผู้นำคนพิการควรจะต้องแสดงออกให้มากกว่านี้ อย่าไปหวังว่าเขาจะเข้าใจว่าคนพิการต้องการอะไร ผมเองเป็นคนพิการธรรมดาคนหนึ่งไม่ได้มีเสียงดังอะไรเมื่อเทียบกับผู้นำคนพิการ จึงเชื่อว่าถ้านายกสภาคนพิการหรือผู้นำคนอื่นพูดปัญหา ไม่กี่วันหน่วยงานภาครัฐก็ต้องติดตามหรือสอบถามความเห็นแน่นอน

อ่านทั้งหมดได้ที่: https://thisable.me/content/2021/12/787

ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน